Introductie: een oplossing voor het personeelstekort in de kinderopvang
De kinderopvangsector kampt al jaren met een nijpend personeelstekort. Dit heeft directe gevolgen voor de continuïteit en kwaliteit van de opvang van jonge kinderen. Om deze uitdaging aan te pakken, heeft de overheid sinds 2022 tijdelijke maatregelen ingevoerd die kinderopvangorganisaties meer ruimte geven om beroepskrachten in opleiding in te zetten. Inmiddels wordt gewerkt aan een structurele verankering van deze verruiming. In deze blog bespreken we wat deze veranderingen precies inhouden, hoe ze bijdragen aan het verminderen van het tekort, en wat dit betekent voor organisaties en professionals in de kinderopvang.
Meer ruimte voor beroepskrachten in opleiding: wat verandert er?
Tot 2022 mochten kinderdagverblijven en buitenschoolse opvang (bso’s) maximaal een derde van hun personeelsformatie invullen met beroepskrachten in opleiding. Deze beperking maakte het lastig om flexibel te reageren op personeelstekorten. Sinds 2022 is dit percentage tijdelijk verhoogd naar de helft van de formatie. Deze verruiming biedt opvangorganisaties meer mogelijkheden om tijdens piekmomenten, ziekte of pauzes toch voldoende personeel op de groep te hebben.
De belangrijkste punten van deze aanpassing zijn:
- De inzet van beroepskrachten in opleiding mag nu 50% van de personeelsformatie zijn, tegenover 33% eerder.
- De regeling was aanvankelijk tijdelijk, maar wordt nu voorgesteld als een permanente maatregel.
- De nieuwe regels gaan naar verwachting in per 1 juli 2026.
Door deze wijziging ontstaat er meer flexibiliteit in de dagelijkse organisatie en kunnen kinderopvangorganisaties beter inspelen op onvoorziene personeelsuitval zonder dat dit direct leidt tot het sluiten van groepen.
Waarom is deze verruiming zo belangrijk voor kinderopvangorganisaties?
Het personeelstekort in de kinderopvangsector is geen tijdelijk probleem. Diverse factoren, zoals vergrijzing, hoge werkdruk en krapte op de arbeidsmarkt, zorgen ervoor dat het lastig blijft om voldoende gekwalificeerd personeel te vinden en te behouden. Door beroepskrachten in opleiding meer ruimte te geven, kunnen organisaties:
- De werkdruk van hun vaste medewerkers verminderen.
- Zorgen voor continuïteit in de opvang, zelfs bij ziekte of verlof.
- Het risico op het sluiten van groepen aanzienlijk verkleinen.
- Investeren in de ontwikkeling van nieuw talent binnen de sector.
Een praktijkvoorbeeld is kinderopvangorganisatie Kinderplezier in Utrecht. Zij hebben dankzij de verruiming kunnen voorkomen dat ze groepen moesten sluiten tijdens het griepseizoen. Door meer beroepskrachten in opleiding in te zetten, bleef de opvang doorlopen en konden zij de kwaliteit waarborgen.
Begeleiding en kwaliteit: waar moet je als organisatie op letten?
Het inzetten van beroepskrachten in opleiding brengt ook verantwoordelijkheden met zich mee. Het is niet voldoende om alleen het aantal te verhogen; goede begeleiding is cruciaal om de kwaliteit van de opvang te waarborgen. Daarom gelden er duidelijke voorwaarden:
- Voorafgaand aan de inzet moet er een begeleidingsplan worden opgesteld.
- Dit plan moet worden goedgekeurd door de beroepskracht in opleiding zelf, de praktijkbegeleider en de opleidingsbegeleider.
- De begeleiding moet zodanig zijn dat de beroepskracht zich veilig kan ontwikkelen en de pedagogische kwaliteit op de groep behouden blijft.
Organisaties als Speelplezier Kinderopvang in Rotterdam hebben geïnvesteerd in extra opleidings- en praktijkbegeleiders om aan deze eisen te voldoen. Zij merken dat dit niet alleen de kwaliteit ten goede komt, maar ook bijdraagt aan een positieve werksfeer en een duurzame instroom van nieuw personeel.
Wat betekent de structurele verruiming voor de toekomst?
Staatssecretaris Jurgen Nobel van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zet in op een permanente verruiming van het percentage beroepskrachten in opleiding dat ingezet mag worden. De verwachting is dat deze maatregel per 1 juli 2026 in werking treedt. Tot die tijd kunnen betrokken partijen via een internetconsultatie hun mening geven over de regeling. Deze consultatie loopt tot 24 februari 2026.
De structurele invoering van deze regeling biedt kinderopvangorganisaties meer zekerheid en duidelijkheid voor de lange termijn. Het stelt hen in staat om hun personeelsbeleid beter af te stemmen op de realiteit van de arbeidsmarkt en de pedagogische eisen. Bovendien draagt het bij aan een duurzaam personeelsbestand doordat meer jonge professionals de kans krijgen om zich in de praktijk te ontwikkelen.
De voordelen van de structurele verruiming inzet beroepskrachten in opleiding
| Voordelen | Toelichting |
|---|---|
| Meer flexibiliteit | Organisaties kunnen beter inspelen op ziekte en pauzes zonder groepen te sluiten. |
| Bevordering van talentontwikkeling | Beroepskrachten in opleiding krijgen meer kansen om ervaring op te doen en door te groeien. |
| Vermindering werkdruk | Vaste medewerkers ervaren minder stress doordat de inzet van personeel stabieler is. |
| Kwaliteitsborging | Strikte begeleidingsplannen zorgen voor behoud van pedagogische kwaliteit. |
| Continuïteit van opvang | Het risico op groepensluiting door personeelstekort wordt kleiner. |
Praktische tips voor kinderopvangondernemers
Wil je als ondernemer in de kinderopvang optimaal profiteren van deze regeling? Houd dan rekening met de volgende aandachtspunten:
- Investeer in goede begeleiding: Zorg dat praktijk- en opleidingsbegeleiders voldoende tijd en middelen krijgen.
- Maak duidelijke begeleidingsplannen: Betrek alle partijen bij het opstellen en goedkeuren van het plan.
- Communiceer transparant: Informeer ouders en medewerkers over de inzet van beroepskrachten in opleiding en de kwaliteit waarborging.
- Monitor de effecten: Houd de pedagogische kwaliteit en tevredenheid van medewerkers en ouders goed in de gaten.
- Doe mee aan de internetconsultatie: Lever tijdig je input voor de definitieve regeling via het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Structurele verruiming inzet beroepskrachten in opleiding
De voorgestelde permanente verruiming van de inzet van beroepskrachten in opleiding betekent een belangrijke stap richting een toekomstbestendige kinderopvangsector. Het biedt organisaties de broodnodige flexibiliteit om met het personeelstekort om te gaan, zonder concessies te doen aan de kwaliteit van de opvang. Door deze maatregel structureel te maken, investeert de overheid in een sector die van onschatbare waarde is voor ouders, kinderen en de samenleving als geheel.
Als ondernemer of professional in de kinderopvang is het daarom verstandig om nu al na te denken over de implementatie van deze veranderingen. Zorg dat je organisatie klaar is om de voordelen van deze regeling maximaal te benutten. Zo draag je niet alleen bij aan het oplossen van het personeelstekort, maar ook aan het versterken van de kwaliteit en continuïteit van de kinderopvang in Nederland.
Bron: www.rijksoverheid.nl (27-01-2026)
Op businessgids.nl schrijf ik over zakelijk nieuws, deel ik achtergronden en geef ik praktische informatie vanuit mijn ervaring en interesse in de zakelijke wereld. Van inflatie tot vakbond & van receptie tot directie.
